
Łysa Hora w Czechach - pętla z Malenovic przez wodospady Satiny
Łysa Hora to najwyższy szczyt Beskidu Śląsko-Morawskiego i jedna z najpopularniejszych gór po czeskiej stronie Beskidów, położona zaledwie kilkadziesiąt kilometrów od polskiej granicy. W tym artykule zabierzemy Was na pętlę z Malenovic. Pod górę prowadzą leśne szlaki zielony i niebieski, a na koniec stromy szlak żółty, który odsłania pierwsze widoki. Ze szczytu przy dobrej pogodzie zobaczycie nawet Tatry. Podpowiemy Wam też, gdzie zaparkować, jak ominąć czeskie winiety i którymi innymi szlakami wejść na Łysą Horę: z Ostravicy, Krásnej, Visalají i znad zapory Šance. Wyruszajmy!
Spis treści:
Łysa Hora (Lysá hora)
Łysa Hora (czes. Lysá hora, 1323 m n.p.m.) to najwyższy szczyt Beskidu Śląsko-Morawskiego, a Czesi nie bez powodu nazywają ją królową Beskidów. Góra wyraźnie dominuje nad okolicą. Przy dobrej widoczności zobaczycie ze szczytu nie tylko pobliskie pasma, ale też Jeseniki, Małą Fatrę, Wielką Fatrę i Tatry. Cała okolica leży w granicach CHKO Beskydy, czyli czeskiego obszaru chronionego krajobrazu.
Popularność Łysej Hory wynika przede wszystkim z dużej liczby szlaków. Turyści najczęściej wyruszają na szczyt z Ostravicy, Malenovic, Krásnej i Visalají, a trasy dodatkowo rozwidlają się po drodze, więc łatwo dopasujecie wariant do swojej kondycji. Na Łysą Horę można też wjechać rowerem. Z Papežova prowadzi asfaltowa droga o długości niecałych 9 km i 720 m przewyższenia, idealna dla rowerzystów.
Sam wierzchołek przypomina bardziej małą górską osadę niż dziki szczyt. Stoją tu stacja meteorologiczna, nadajnik telewizyjny, stacja ratowników górskich, trzy górskie chaty i niewielka kapliczka przy Bezručovej chacie. Charakterystyczny maszt RTV widać z daleka z niemal każdego szlaku. Horská služba to czeskie pogotowie górskie, odpowiednik naszego GOPR-u. Na szczycie stoi też krzyż upamiętniający ofiary Łysej Hory.
Przed wyjściem na szlak możecie podejrzeć warunki na szczycie na kamerach internetowych czeskiego instytutu meteorologicznego.
Schroniska na Łysej Horze
Na szczycie Łysej Hory działają dwa schroniska z restauracją i noclegami. Najbardziej klimatyczna jest Bezručova chata, należąca do Klubu Czeskich Turystów (KČT). Pierwotne schronisko spłonęło 11 marca 1978 roku, a nowe otwarto 25 listopada 2015 roku. Zbudowano je z pomocą wolontariuszy i zbiórek. Obecny budynek jest niemal wierną repliką dawnej chaty. Przy ładnej pogodzie warto usiąść na tarasie, z którego rozciągają się widoki na Fatrę i Tatry.
Chata ma 5 dwuosobowych pokoi z łazienkami. Pokój kosztuje 1500 Kč za noc, bez śniadania. Rezerwacji dokonacie wyłącznie mailowo, a kuchnia wydaje posiłki do 19:30. Godziny otwarcia i aktualne informacje znajdziecie na oficjalnej stronie - Bezručova chata
Drugim schroniskiem jest Chata Emil Zátopek – Maraton, nazwana na cześć legendarnego czeskiego biegacza. Również oferuje miejsca noclegowe oraz restaurację. To przed nią znajduje się plac z drewnianymi stolikami z przepięknym widokiem na odległe szczyty oraz posąg jelenia. Obok stoi jeszcze mniejsza Chata Emil Zátopka – Desítka, oferująca dodatkowe miejsca noclegowe. Szczegóły znajdziecie na stronie - Chata Emil Zátopek – Maraton
Nocleg pod namiotem
Na Łysej Horze możecie przenocować pod namiotem. W ramach współpracy schroniska z Zarządem CHKO Beskydy działa tu tzw. awaryjne miejsce noclegowe. Nie jest to typowe miejsce kempingowe. Mieści się na trawiastym pasie pod Bezručową chatą (oznaczone na zdjęciu na stronie schroniska). Latem miejsce bywa mocno oblegane, bo wiele osób przychodzi tu oglądać zachód, a rano wschód słońca. W sprawie szczegółów najlepiej kontaktować się mailowo - Bezručova chata
Pamiętajcie, że to jedno z niewielu takich miejsc w czeskich Beskidach. Rozbicie namiotu gdziekolwiek indziej w CHKO Beskydy jest zakazane, a strażnicy przyrody mogą wystawić mandat sięgający kilku tysięcy koron. Podobne miejsca działają też przy chacie Skalka i na Pustevnach.
Dojazd i winieta w Czechach
Pod Łysą Horę najwygodniej dojechać własnym samochodem, tym bardziej że przy początku naszej pętli w Malenovicach jest duży parking, a dla osób z południowej części Śląska to zaledwie 1,5 godziny wygodnej drogi. Zanim jednak wyruszycie, sprawdźcie swoją trasę. W Czechach obowiązują winiety, a na autostradach nie ma bramek, przy których zapłacicie za przejazd. Najkrótsze drogi z Polski prowadzą przez płatne odcinki, na przykład autostradą D48 za Czeskim Cieszynem. Najprościej ustawić w nawigacji opcję „unikaj dróg płatnych”, wtedy winieta nie będzie Wam potrzebna, a Wasza trasa zbyt mocno się przez to nie wydłuży.
Jeśli jednak wolicie jechać autostradą, kupcie e-winietę przed wyjazdem w oficjalnym sklepie eDalnice. Znajdziecie tam też dokładną mapę, na której płatne odcinki są zaznaczone na czerwono, a darmowe na niebiesko. E-winieta jest przypisana do numeru rejestracyjnego, więc nic nie naklejacie na szybę. Na jednodniowy wypad wystarczy winieta jednodniowa, ważna do północy dnia zakupu. Jazda bez winiety po płatnym odcinku może się skończyć mandatem sięgającym kilku tysięcy koron.
Warianty trasy
Łysa Hora to góra, na którą możecie wejść z czterech stron, a każdy ze szlaków dodatkowo się rozwidla. Wariantów jest więc naprawdę sporo i bez problemu dopasujecie trasę do swojej kondycji i czasu. My wybraliśmy pętlę z Malenovic i to ją opiszemy Wam szczegółowo. Pozostałych tras nie przeszliśmy, więc nie będziemy ich oceniać. Przy każdej z nich znajdziecie jednak mapkę z przebiegiem szlaku, długością i czasem przejścia.
- z Malenovic szlak zielony i niebieski na Łysą Horę - szlak czerwony, żółty i zielony przez wodospad Satiny do Malenovic (przebyta przez nas pętla)
- z Malenovic szlak zielony i niebieski na Łysą Horę - zejście tym samym szlakiem
- z Ostravicy szlak czerwony lub niebieski na Łysą Horę
- z Krásnej szlak żółty na Łysą Horę
- z Visalají szlak czerwony na Łysą Horę
- znad zapory Šance szlak czerwony i żółty na Łysą Horę (pętla)
Szlak zielony i niebieski z Malenovic - pętla przez wodospad Satiny
Kto zna nas już trochę lepiej, ten wie, że zdecydowanie wolimy trasy w formie pętli niż powrót tą samą drogą. Nie inaczej było na Łysej Horze, gdzie możliwości jest naprawdę sporo. Wyruszyliśmy z Malenovic szlakiem zielonym i niebieskim, a na końcu szlakiem żółtym. Zeszliśmy szlakiem czerwonym i żółtym obok chaty U Veličků, a po drodze odbiliśmy jeszcze do wodospadu Satiny. Dzięki temu w czasie jednej wycieczki zobaczyliśmy zupełnie różne oblicza tej góry: leśne podejścia, otwarty stok z widokami, tłoczny wierzchołek i spokojną dolinę z wodospadem.
- Długość trasy:
- 12,5 km
- Czas przejścia:
- 5:11 h
- Przewyższenia:
- 733 m
- Poziom zaawansowania:
- łatwy
- Trasa przyjazna dla psów:
- tak
- wariant bez skrótu
Mapka przedstawiona poniżej to wariant naszej trasy idąc skrótem (opisane dokładnie w opisie trasy)
Parking
Samochód najlepiej zostawić na parkingu przy opuszczonym hotelu Petr Bezruč w Malenovicach, skąd bezpośrednio startuje nasza pętla. Parking jest płatny, a całodzienny postój kosztuje 100 Kč. Miejsc jest sporo, ale w weekendy zapełniają się naprawdę szybko, dlatego warto przyjechać wcześnie rano. Współrzędne parkingu: 49.566962, 18.425354
Opis szlaku
Ze wspomnianego wyżej parkingu od razu wchodzimy w las i ruszamy szlakiem zielonym. Przez dłuższy czas wędrujemy leśną ścieżką, aż dochodzimy do pierwszego rozwidlenia. Możecie tu iść dalej łagodniejszą trasą, zgodnie z oznakowaniem szlaku zielonego, albo skrócić sobie drogę wydeptaną ścieżką, którą zaznaczyliśmy na mapie. Skrót oznacza jednak dużo bardziej strome podejście. Na późniejszym etapie również zobaczycie odejścia od szlaku, ale te fragmenty leżą już na terenie rezerwatu przyrody. Tam nie wolno schodzić ze szlaku ani korzystać ze skrótów.
wejście na szlak zielony
opisany przez nas skrót
Po solidnym podejściu wąską i kamienistą ścieżką porośniętą gęstym lasem, wchodzimy na szlak niebieski. Przez chwilę idziemy szerszą i łagodniejszą drogą, by po chwili znów skręcić w las na węższą ścieżkę. Cały czas pniemy się w górę, aż docieramy do kolejnego rozwidlenia, gdzie dalej trzymamy się niebieskiego oznakowania. Las powoli się przerzedza, a zza drzew coraz częściej przebija słońce.
Po kolejnych 4 km dochodzimy do rozwidlenia na Malchor, skąd po raz pierwszy widać maszt RTV stojący na szczycie Łysej Hory. Kilka metrów dalej szlak znowu się rozdziela. Do wyboru jest krótszy, ale bardziej stromy szlak żółty albo dłuższy i łagodniejszy szlak niebieski. My wybieramy szybszy wariant. Żółty szlak prowadzi zakosami prosto stokiem Łysej Hory i wkrótce wychodzi z lasu, odsłaniając widoki na okoliczne miasteczka w dolinie.
Po około 15 minutach dochodzimy pod maszt RTV i kierujemy się w stronę oficjalnego punktu szczytowego. A następnie schodzimy pod schronisko, bo z tej strony wierzchołka rozciąga się najpiękniejsza panorama. Widać stąd okoliczne szczyty Beskidów, a przy dobrej pogodzie także Tatry, Małą Fatrę i Wielką Fatrę. Są również stoliki, przy których można zjeść drugie śniadanko albo skorzystać z restauracji w chacie.
Po krótkiej przerwie ruszamy w dół szlakiem czerwonym, a następnie przechodzimy na szlak żółty. Trasa jest bardzo urokliwa i prowadzi lasem o wysokich koronach drzew. Po rozwidleniu ludzi zrobiło się trochę mniej.
Pod Lukšincem, przy tablicy informacyjnej, idziemy prosto i dalej trzymamy się żółtego oznakowania. Po drodze mijamy chatę U Veličků z niewielkim sklepikiem i obszerne jeżynowe krzaki pod którymi robimy krótką przerwę. Za chatą szlak prowadzi już asfaltową drogą.
Docieramy do rozwidlenia Satina, gdzie odbijamy do wodospadu Satiny. To krótki, ale zdecydowanie warty polecenia przystanek, więc nie przegapcie go. Wchodzimy na szlak zielony i dochodzimy do kolejnego rozwidlenia. Tutaj czeka nas jeszcze krótki fragment kamienistej ścieżki, która stromo pnie się w górę. Uważajcie na ostatnim odcinku: w pewnym momencie szlak zielony skręca w dość dziką i słabo oznakowaną ścieżkę. To właśnie ona prowadzi prosto pod hotel Petr Bezruč i parking, na którym zostawiliśmy samochód.
Wodospady Satiny
Wodospady Satiny (czes. Satinské vodopády) to jeden z najbardziej znanych zakątków u stóp Łysej Hory. Potok Satina wypływa na północnym zboczu Łysej Hory, na wysokości około 900 m n.p.m., w lesie Lukšinec, niedaleko rozwidlenia na Malchor. Wodospady leżą powyżej hotelu Rajská bouda w Malenovicach i już w XIX wieku były popularnym celem wycieczek.
Od 2006 roku chroni je pomnik przyrody Vodopády Satiny. Obejmuje on około kilometrowy odcinek potoku, który miejscami tworzy skalny wąwóz o głębokości do 15 metrów, z kilkoma wodospadami, progami i bystrzami. Geolodzy uważają skalne koryto Satiny za jeden z najlepszych przykładów takich koryt w czeskiej części Karpat. Wypatrujcie w nim tzw. kotłów eworsyjnych, czyli okrągłych zagłębień w skale, wyżłobionych przez wirującą wodę i niesione przez nią kamienie. Od 2011 roku do wodospadów prowadzi ścieżka dydaktyczna Lysá hora, a przez wąwóz przeprowadzono chodnik i kładki.
Nie nastawiajcie się jednak na spektakularne kaskady. Wodospady Satiny są dość niskie i swoją popularność zawdzięczają głównie temu, że łatwo do nich dojść. Do potoku trzeba zejść kawałek od drogi, a potem wspiąć się z powrotem, ale zdecydowanie warto. Szczególnie w upalne dni, kiedy w zacienionym wąwozie panuje przyjemny chłód.
Podsumowanie naszej trasy
Nam ta pętla wyszła na 12,6 km, z łączną sumą 941 m przewyższeń. Trasę pokonaliśmy w około 4,5 godziny, nie licząc przerwy na śniadanie na szczycie.
Na Łysą Horę wybraliśmy się w ostatni ciepły weekend wakacji, dlatego turystów na szlaku było naprawdę sporo. Na samym wierzchołku zrobiło się wręcz tłoczno, bo ludzie nadciągali tu ze wszystkich stron, zarówno pieszo, jak i sporo na rowerach. Na zejściu było już znacznie spokojniej, bo turyści rozchodzili się na różne szlaki. Jeśli zależy Wam na ciszy, wybierzcie się na Łysą Horę w tygodniu albo wyjdźcie na szlak wcześnie rano. Widoki naprawdę rekompensują niedogodności.
Dużym plusem tej pętli jest jej różnorodność. Po drodze mamy leśne podejścia, widokowy fragment szlaku żółtego na stoku, panoramę ze szczytu sięgającą aż po Tatry, a na koniec spokojną dolinę i wodospad Satiny. Pod koniec wakacji czekała na nas jeszcze jedna nagroda: przy szlaku było pełno leśnych owoców, przede wszystkim jeżyn i jagód.
Szlak niebieski i czerwony z Ostravicy
- Długość trasy
- 14 km
- Czas przejścia
- 5:42 h
- Przewyższenia
- 878 m
Szlak żółty z Krásnej
- Długość trasy
- 10,4 km
- Czas przejścia
- 4:45 h
- Przewyższenia
- 800 m
Szlak czerwony z Visalají
Wariant z najmniejszą sumą podejść, bo startuje się wysoko. Szlak zaczyna się przy chacie Visalaje, pod którą jest parking. Trasa wiedzie wzdłuż, często przecinając się z drogą asfaltową prowadzącą na szczyt.
- Długość trasy
- 16,7 km
- Czas przejścia
- 5:56 h
- Przewyższenia
- 660 m
Szlak czerwony i żółty znad zapory Šance - pętla
Z okolic przystanku Mazák na szczyt prowadzi szlak czerwony, a z wierzchołka można zejść szlakiem żółtym w stronę zapory Šance, czyli jednego z największych zbiorników wodnych w Beskidach. To najdłuższy i najbardziej wymagający z opisanych wariantów, ale dzięki temu znacznie spokojniejszy niż popularne wejścia z Ostravicy czy Krásnej.
- Długość trasy
- 17 km
- Czas przejścia
- 6:56 h
- Przewyższenia
- 1039 m
Najczęściej zadawane pytania
Ile trwa pętla z Malenovic na Łysą Horę?
Według mapy pętla przez wodospady Satiny szlakiem zielonym i niebieskim ma 12,5 km, 733 m przewyższeń i zajmuje około 5:11 h. Nam wyszło 12,6 km, a całość przeszliśmy w około 4,5 godziny skracając sobie trasę ale schodząc po drodze na wodospady Satiny.
Gdzie zaparkować w Malenovicach przed wyjściem na Łysą Horę?
My zostawiliśmy samochód na płatnym parkingu przy opuszczonym hotelu Petr Bezruč, skąd startuje nasza pętla (49.566962, 18.425354). Całodniowy postój kosztuje 100 Kč. Miejsc jest sporo, ale w weekendy szybko się zapełniają, więc warto przyjechać wcześnie rano.
Czy na dojazd pod Łysą Horę potrzebna jest winieta?
Nie, jeśli ustawicie w nawigacji opcję „unikaj dróg płatnych”. Trasa nie wydłuży się zbytnio, a unikniecie dodatkowych kosztów. Płatne odcinki sprawdzicie na oficjalnej stronie - edalnice.cz.
Czy na Łysej Horze można spać pod namiotem?
Tak, ale tylko w jednym miejscu. Na trawiastym pasie pod Bezručową chatą działa awaryjne miejsce noclegowe, prowadzone przez schronisko we współpracy z Zarządem CHKO Beskydy. Rozbicie namiotu gdziekolwiek indziej w CHKO Beskydy jest zakazane i grozi mandatem sięgającym kilku tysięcy koron. Szczegóły najlepiej ustalić mailowo ze schroniskiem.
Którym szlakiem najłatwiej wejść na Łysą Horę?
Najmniejszą sumę podejść ma szlak czerwony z Visalají, bo zaczyna się wysoko, przy chacie Visalaje z parkingiem. Biegnie wzdłuż asfaltowej drogi prowadzącej na szczyt i wielokrotnie ją przecina, więc jest równy i łagodny. Nasza pętla z Malenovic też jest łatwa, ale ma bardziej strome fragmenty, szczególnie na szlaku żółtym tuż pod szczytem.
Czy z Łysej Hory widać Tatry?
Tak, przy dobrej widoczności. Najpiękniejsza panorama rozciąga się spod schronisk, skąd oprócz okolicznych szczytów Beskidów zobaczycie Tatry, Małą i Wielką Fatrę, a także Jeseniki.
A jeżeli chcecie być na bieżąco z kolejnymi podróżniczymi inspiracjami to wpadajcie na nasze sociale!